Tại sao nên mua vàng? 5 lý do đằng sau việc giá vàng trở lại mức 4300 USD sau khi Ngân hàng Trung ương mua ròng 289 tấn vàng trong quý 2, mức cao kỷ lục
08/08/2026
235 Lượt xem
Lý do đầu tư vàng
Dự trữ vàng ngân hàng trung ương
Đầu tư tài sản trú ẩn
Vàng giữ giá
Chính sách ngân hàng trung ương
Yếu tố ảnh hưởng giá vàng
Đầu tư vàng dài hạn
Chiến lược phân bổ tài sản
Vào đầu tháng 8, giá vàng quốc tế lại trở thành tâm điểm của thị trường vốn toàn cầu. Ngày 5 tháng 8, vàng giao ngay đạt 4200 USD/ounce, và ngày 6 tháng 8, nó đã vượt qua mốc tròn 4300 USD trong phiên, với mức tăng trong ngày hơn 4%, tạo ra mức tăng hàng ngày lớn nhất kể từ tháng 2 năm nay, và giá cũng quay trở lại mức cao nhất kể từ ngày 18 tháng 6. Đồng thời, dữ liệu mới được công bố bởi Hiệp hội Vàng Thế giới cho thấy, lượng mua ròng vàng của các ngân hàng trung ương toàn cầu trong quý 2 năm 2026 đạt 288,9 tấn, tăng 62% so với cùng kỳ, lập kỷ lục mới trong quý. Ngân hàng Trung Quốc cũng đã tiếp tục mua vào trong 21 tháng liên tiếp vào cuối tháng 7. Khi các ngân hàng trung ương và nhà đầu tư cá nhân trên toàn thế giới đồng loạt lựa chọn vàng, một vấn đề cũ lại được đặt ra: tại sao lại mua vàng vào năm 2026?
Giá vàng trở lại 4300 USD: Làn sóng tăng này đến từ đâu?
Nhìn lại diễn biến thị trường trong năm nay, xu hướng của vàng có thể được mô tả là nhiều thăng trầm. Đầu năm, thị trường chung đặt cược rằng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ sẽ bắt đầu chu kỳ cắt giảm lãi suất, và kỳ vọng nới lỏng thanh khoản đã thúc đẩy giá vàng giao ngay tăng vọt lên gần mức cao nhất trong năm là 5600 USD/ounce; tuy nhiên, vào cuối quý 1, kỳ vọng đã thay đổi, và giá vàng đã giảm mạnh, thậm chí xuyên thủng mốc 4000 USD. Bước vào tháng 7, dòng tiền phòng ngừa rủi ro tiếp tục quay trở lại, và giá vàng bắt đầu xu hướng phục hồi ổn định, với đà tăng rõ rệt hơn vào đầu tháng 8.
Về động lực của đợt tăng này, Giáo sư Tài chính của Đại học Nam Khai, Điền Lợi Huy, khái quát nó là sự phục hồi thuộc tính tài chính do sự đảo ngược kỳ vọng vĩ mô: một mặt, dữ liệu việc làm ADP của tháng 7 thấp hơn nhiều so với dự kiến, khiến kỳ vọng của thị trường về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ tiếp tục tăng lãi suất vào tháng 9 đột ngột hạ nhiệt, và kỳ vọng lãi suất thực giảm đã trực tiếp làm giảm chi phí cơ hội khi nắm giữ vàng; mặt khác, các cuộc đàm phán giao thông qua eo biển Hormuz đã làm giảm áp lực tăng giá dầu, và lo ngại về lạm phát đã giảm bớt áp lực bên ngoài của việc thắt chặt tiền tệ. Điều này hoàn toàn khác với logic của nhu cầu phòng ngừa rủi ro do xung đột địa chính trị vào đầu năm.
Ngoài ra, sự sụt giảm của giá dầu và sự suy yếu của chỉ số USD cũng là những hỗ trợ quan trọng. Triệu Khánh Minh, nhà kinh tế trưởng của Longhe Investment, chỉ ra rằng kể từ khi xung đột Mỹ-Iran bùng nổ vào cuối tháng 2 năm nay, vàng và giá dầu đã thể hiện hiệu ứng con lắc rõ rệt; gần đây, dưới tác động của sự can thiệp chung của Nhật Bản và Mỹ vào thị trường ngoại hối, sự phục hồi của đồng Yên đã thúc đẩy sự mạnh lên của các đồng tiền ngoài khu vực Mỹ, từ đó gây áp lực lên chỉ số USD, mở ra không gian cho giá vàng tăng.
Ngân hàng trung ương mua vàng: 289 tấn kỷ lục có ý nghĩa gì?
Điều đáng chú ý hơn xu hướng ngắn hạn là lực mua bền vững và kiên định từ cấp độ ngân hàng trung ương. Theo Hiệp hội Vàng Thế giới công bố, lượng mua ròng vàng của các ngân hàng trung ương toàn cầu trong quý 2 năm 2026 là 288,9 tấn, tăng 62% so với cùng kỳ, lập kỷ lục mới trong cùng kỳ; tổng nhu cầu vàng toàn cầu trong nửa đầu năm đạt 2522 tấn, tăng 2% so với cùng kỳ, với tổng giá trị khoảng 380 tỷ USD, lập kỷ lục.
Trong đó, động thái của Ngân hàng Trung Quốc đặc biệt thu hút sự chú ý. Dữ liệu mới nhất của Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc cho thấy, dự trữ vàng vào cuối tháng 7 là 76,08 triệu ounce, tăng khoảng 6,4 triệu ounce so với cuối tháng 6, đây là tháng thứ 21 liên tiếp tăng; lượng mua trong quý 2 là 33 tấn, là quy mô lớn nhất kể từ quý 4 năm 2023, cho thấy tốc độ mua vàng đã tăng lên đáng kể. Theo Giách Lực, Viện trưởng sáng lập Viện Nghiên cứu Kinh tế Mới Quốc gia, việc ngân hàng trung ương mua vàng về bản chất là một lựa chọn chiến lược đa dạng hóa dự trữ ngoại hối của các quốc gia, chú trọng vào tính an toàn và phân tán rủi ro của tài sản, chứ không phải là mua đuổi hay bán tháo, đôi khi thậm chí còn mua thêm khi giá vàng điều chỉnh giảm. Những lực mua này không tạo ra sự tăng vọt đột biến trong ngắn hạn, nhưng lại có thể thực sự nâng mức trung bình đáy của giá vàng và thu hẹp không gian giảm sâu, đây cũng là lý do then chốt khiến giá vàng duy trì sức bật trong môi trường lãi suất cao trong hai năm gần đây. Giách Lực cho biết: “Việc ngân hàng trung ương mua vàng giống như một tấm đệm an toàn cho thị trường, giữ vững mức sàn; khi xu hướng đi lên mở ra không gian, vẫn cần sự hỗ trợ từ vĩ mô.”
Tại sao nên mua vàng vào năm 2026? Năm lý do cốt lõi
Trong bối cảnh giá vàng quay trở lại mức 4300 USD và việc ngân hàng trung ương mua vàng đạt kỷ lục, các nhà đầu tư thông thường nên nhìn nhận giá trị phân bổ của vàng như thế nào? Dựa trên phân tích của nhiều tổ chức, năm lý do sau đây cấu thành nên lý do cốt lõi để “mua vàng” hiện nay.
Lý do 1: Tín dụng USD bị tiêu hao liên tục, vàng trở thành lựa chọn phòng ngừa rủi ro hệ thống tiền tệ
Thâm hụt tài khóa của Mỹ không thể đảo ngược và quy mô nợ liên bang không ngừng tăng lên là logic cơ bản vững chắc nhất hỗ trợ cho thị trường bò dài hạn của vàng. Điền Lợi Huy chỉ ra rằng vàng đã bước vào một thị trường bò dài hạn được thúc đẩy bởi việc tái cấu trúc tín dụng tiền tệ: tình hình tài chính của Mỹ tiếp tục xấu đi, tín dụng USD liên tục bị tiêu hao, quá trình “phi đô la hóa” toàn cầu tiếp tục được thúc đẩy, và vị thế của vàng như một tài sản phi chủ quyền càng trở nên nổi bật.
Lý do 2: Thuộc tính chống lạm phát và giữ giá vẫn còn
Hiệp hội Vàng Thế giới chỉ ra trong “Triển vọng Vàng 2026” rằng mặc dù mức trung bình của lạm phát đã giảm so với đỉnh, nhưng lạm phát PCE cốt lõi của Mỹ vẫn dao động quanh mức 3% và có tính dai dẳng, khoảng cách sản lượng kinh tế gần mức cao kỷ lục, rủi ro lạm phát tăng vẫn chưa được loại bỏ. Kinh nghiệm lịch sử cho thấy chức năng giữ giá của vàng trong môi trường lạm phát cao thường được định giá lại, và khi mối tương quan giữa cổ phiếu và trái phiếu tăng lên, hiệu quả phòng ngừa của mô hình “cổ phiếu và trái phiếu” truyền thống giảm, giá trị phân bổ của vàng càng tăng lên.
Lý do 3: Nhu cầu phòng ngừa rủi ro trong kỷ nguyên bất ổn địa chính trị
Từ xung đột Mỹ-Iran tái diễn đến tình hình căng thẳng kéo dài ở Trung Đông, những vết nứt địa chính trị khó được hàn gắn. Dữ liệu lịch sử cho thấy vàng gần như luôn mang lại lợi nhuận dương và giảm sự sụt giảm của danh mục đầu tư trong thời kỳ thị trường chịu áp lực – dù là khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, cú sốc lạm phát năm 2022, hay cú sốc thuế quan đầu năm nay, vàng đều đóng vai trò là một “bộ giảm xóc” đáng tin cậy. Việc giá vàng tăng liên tục trong bốn ngày giao dịch gần đây chính là kết quả của sự tác động chung giữa nhu cầu phòng ngừa rủi ro và dữ liệu thị trường.
Lý do 4: Giá trị phân bổ tài sản để đa dạng hóa rủi ro
Nghiên cứu của Hiệp hội Vàng Thế giới nhấn mạnh rằng, hiện tại định giá cổ phiếu gần mức bong bóng internet, số dư cho vay margin cao, tâm lý đầu cơ trên thị trường tài chính rõ ràng đang nóng lên, trong khi tỷ trọng của vàng trong danh mục đầu tư vẫn ở mức thấp lịch sử, “phân bổ chiến lược ở mức thấp” có nghĩa là còn nhiều không gian để mua thêm. Việc phân bổ từ 5% đến 10% tài sản vào vàng có thể cải thiện đáng kể đặc tính rủi ro và lợi nhuận của danh mục đầu tư.
Lý do 5: Giá trị dài hạn và kế thừa tài sản
Đối với các gia đình Đông Nam Á, vàng còn có thuộc tính văn hóa và kế thừa độc đáo. Dù là Thái Lan, Việt Nam hay Malaysia, vàng thỏi và trang sức vàng không chỉ là nhu cầu thiết yếu cho các lễ cưới mà còn là phương tiện truyền tài sản qua các thế hệ. Trong bối cảnh môi trường lãi suất toàn cầu phức tạp và tỷ giá tiền tệ trong nước biến động, việc tích trữ một phần tiền tiết kiệm dưới hình thức vàng vật chất là lựa chọn tự nhiên của nhiều gia đình trong quản lý tài chính dài hạn.
Thị trường Đông Nam Á: Sốt mua vàng tăng đồng bộ Xu hướng tăng mạnh của giá vàng quốc tế đã nhanh chóng lan tỏa sang thị trường địa phương ở Đông Nam Á. Lấy Việt Nam làm ví dụ, giá vàng trong nước đã tăng khoảng 2 đến 2,3 triệu VND/lượng chỉ trong một ngày vào ngày 6 tháng 8, và giá bán vàng miếng SJC đã có lúc tăng lên gần 143 triệu VND/lượng, thu hẹp đáng kể khoảng cách giữa giá trong nước và giá quốc tế. Các doanh nghiệp trang sức địa phương phản hồi rằng sự nhiệt tình mua vàng của người dân đã phục hồi rõ rệt cùng với sự tăng giá, và cả vàng miếng lẫn nhẫn vàng đều có sự gia tăng về khối lượng giao dịch. Các nhà phân tích lưu ý rằng giá vàng địa phương thường có phần bù so với giá quốc tế, và nhà đầu tư không chỉ cần so sánh giá xuyên biên giới mà còn phải chú ý đến sự biến động giá do các yếu tố cung cầu và chính sách địa phương mang lại.
Quan điểm của tổ chức: Điều chỉnh là cơ hội, nhưng cần tránh đu đỉnh mù quáng
Đối mặt với sự biến động ở mức cao của giá vàng, nhiều tổ chức vẫn lạc quan về xu hướng trung và dài hạn. Robert Minter, giám đốc chiến lược đầu tư của abrdn, cho biết sự điều chỉnh của vàng trong những tháng qua đang tạo ra cơ hội vào lệnh hấp dẫn hơn cho các nhà đầu tư dài hạn, việc giá vàng duy trì được mức hỗ trợ quanh 4000 USD cho thấy thị trường vẫn tin rằng xu hướng tăng cơ cấu của vàng chưa bị phá vỡ. Ông nhấn mạnh rằng các yếu tố cơ cấu hỗ trợ sự tăng giá của vàng—nợ chính phủ ngày càng tăng, sự xói mòn sức mua của các nền kinh tế lớn và nhu cầu mạnh mẽ của ngân hàng trung ương—chưa có dấu hiệu đảo ngược.
Báo cáo nghiên cứu của Chứng khoán Hoa Toan cũng chỉ ra rằng việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) họp quyết định lãi suất đã làm giảm kỳ vọng tăng lãi suất ngắn hạn, và dòng vốn vào các quỹ ETF vàng toàn cầu đang dần chuyển thành dòng tiền ròng, nhu cầu đầu tư được kỳ vọng sẽ phục hồi; về trung và dài hạn, việc ngân hàng trung ương mua vàng tạo ra một mức hỗ trợ, logic phi đô la hóa vẫn chưa bị phá vỡ, vị thế đáy của vàng tương đối rõ ràng, và giá trị được kỳ vọng sẽ tiếp tục phục hồi.
Tuy nhiên, các cảnh báo rủi ro cũng không thể bỏ qua. Triệu Khánh Minh nhắc nhở rằng ngân hàng trung ương không phải lúc nào cũng duy trì mua ròng, trong những năm 90 và đầu thế kỷ này, các ngân hàng trung ương toàn cầu nhìn chung vẫn là bên bán ròng vàng; giá vàng hiện tại đã ở mức tương đối cao, nếu trong tương lai ngân hàng trung ương chuyển sang bán ròng, cộng với việc định giá vốn đã cao, không loại trừ khả năng vàng sẽ trải qua một đợt điều chỉnh kéo dài và lớn. Đối với các nhà đầu tư thông thường, cách tiếp cận hợp lý là tham gia bằng cách đầu tư định kỳ, mua theo đợt, coi vàng là một phần của cơ cấu tài sản chứ không phải công cụ giao dịch ngắn hạn, tránh việc dồn toàn bộ vốn để mua đuổi tại đỉnh tâm lý.
Khi các ngân hàng trung ương toàn cầu tăng mua vàng với tốc độ kỷ lục, khi giá vàng liên tục quay trở lại mức cao trong quá trình biến động, vai trò của vàng như một "trọng lượng neo" chưa bao giờ rõ ràng đến thế. Bất kể thị trường biến động thế nào, việc hiểu logic cơ bản của việc mua vàng, kiên trì chủ nghĩa dài hạn và phân bổ hợp lý mới là câu trả lời thực sự để vượt qua chu kỳ.
